Rehberin bölümleri
Bir grupta bir kişi doğru cevabı söylediğinde bütün grup görevi tamamlamış olabilir. Fakat bu sonuç her kişinin aynı bilgiyi bildiğini göstermez. Ortak öğrenme ile bireysel hatırlamayı ayrı görmek, grup etkinliğini daha adil değerlendirmeye yardım eder. Kâğıt üzerinde dört kişilik bir kelime atölyesi kuralım.
Önce bireysel, sonra ortak
Her katılımcı bir tanıma önce sessizce cevap yazsın. Ardından grup cevapları konuşup ortak bir karar versin. İlk kâğıtlar bilgi düzeyinin kusursuz ölçümü değildir, ama konuşmadan önce kimin hangi adayı düşündüğünü gösterir. Son karar ise tartışmanın ürünüdür.
Örneğin dört kişiden biri pusula, ikisi harita, biri saat yazmış olsun. Tartışma sonunda pusula seçilirse grup doğruya ulaşmış olabilir. Başta harita yazanların neden fikrini değiştirdiğini sormak öğreticidir: Ayırıcı özelliği mi anladılar, yoksa çoğunluğa mı uydular? Yalnız ortak sonuca bakmak bu farkı göstermez.
Konuşma sırasını düzenleyin
Hızlı cevap veren biri sürekli ilk konuşursa diğerlerinin düşüncesi görünmez kalabilir. Herkesin ilk adayını yazması veya sırayla gerekçe söylemesi bu etkiyi azaltmak için denenebilir. Bu bir evrensel verim garantisi değil, tartışma düzeni önerisidir.
Grup içinde yanlış aday söylemek cezalandırılırsa kişiler gerekçelerini saklayabilir. Etkinlikte hedefin yalnız puan değil kavram ayrımını konuşmak olduğu açık olmalı. Sonunda herkes aynı soruyu değil, benzer ayrımı içeren yeni bir örneği kendi başına çözebilir. Böylece ortak cevabın bireysel kullanıma ne kadar taşındığı hakkında ek bilgi edinilir.
Ortak cevaptan sonra yeni örnek
Grup pusula ile harita ayrımını tartıştıktan sonra herkese yeni bir tanım verin: Bir bölgenin yerlerini ve ilişkilerini belirli gösterimlerle sunan çizim. Bu kez harita cevabı beklenebilir. Yeni soru aynı iki kavramı ters yönden ayırır; önceki cevabı tekrar etmek yeterli değildir.
Katılımcıdan tek sözcüğün yanında nedenini de isteyin. Harita yerleri gösterir, pusula doğrultu bilgisi verir gibi kısa bir karşılaştırma ayrımın anlaşıldığını daha görünür kılar. Bu küçük deneme kalıcı öğrenmeyi kanıtlamaz; o anda yeni örneğe aktarımı gösterir. Grup etkinliğinde ortak tartışmadan sonra bireysel sessizlik alanı bırakmak da önemlidir. Başkası hemen cevabı söylerse yine ortak sonuç ölçülür. Yöntemi ve gözlediğiniz sonucu aynı düzeyde adlandırın; grup başarısını herkesin bağımsız bilgisi gibi raporlamayın.
Kendiniz deneyin: üç kontrol sorusu
Önce kendi cevabınızı yazın; sonra çözümü açıp gerekçenizle karşılaştırın.
1. Grup doğru cevap verdiyse dört kişi de biliyor muydu?
Çözümü ve gerekçeyi göster
Bu sonuç çıkmaz. Ortak cevap bir kişinin bilgisi veya tartışma sayesinde oluşmuş olabilir.
2. İlk yazılı cevaplar neden toplanır?
Çözümü ve gerekçeyi göster
Konuşma öncesindeki adayları görünür kılmak için. Sonradan herkesin baştan aynı düşündüğü yanılgısını azaltır.
3. Fikir değiştirmek başarısızlık mı?
Çözümü ve gerekçeyi göster
Hayır. Yeni gerekçeyi anlayarak değiştirmek öğrenmenin parçası olabilir. Gerekçesiz uyumla aynı şey değildir.
Çalışmadan sonra
Grup çalışmasının başarısını yalnız doğru cevapla değil, katılımcıların ayrımı açıklayabilmesiyle de değerlendirin. Sessiz ilk deneme, ortak tartışma ve yeni bireysel örnek üçlüsü, kimin neye ihtiyaç duyduğunu daha açık gösterir.
Konuyu genişletmek için Kelime Öğrenme Çalışma Dosyası: Hata Günlüğü, Tekrar ve Gelişim Takibi rehberine geçebilirsiniz.
Hamdi Sarıkaya, Kelime Rotası’nın yayın sorumlusudur. Site, soru havuzu ve kullanıcı geri bildirimleri bu yayın sorumluluğu altında yönetilir.
Yayın ilkelerimiz